Bu rehberimizde kademeli emeklilik detaylarını ve merak edilenleri inceliyoruz. Emeklilikte Yaşa Takılanlar yasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte, çok sayıda sigortalının tüm dikkati tekrar kademeli emeklilik tablolarına çevrildi. Bilhassa 8 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 tarihleri arasında ilk kez sigortalı olanlar, kendileri için yeni bir reform bekliyor.
Kademeli emeklilik sistemi nedir
Kademeli emeklilik, sigortalıların sigorta başlangıçlarına göre şart koşulan yaş ve prim şartlarını kademe kademe tamamlamalarını sağlayan bir yöntemdir. Yürürlükteki mevzuatta EYT kapsamı dışında kalanlar için bu formül, emekli olma yaşının aniden değil, zamana bölünerek yumuşatılmasını hedeflemektedir.
Resmi makamların emeklilik açıklamaları
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yapılan güncel değerlendirmelerde, aktüeryal dengenin gözetilmesinin temel esas olduğu vurgulandı. Mevcut durumda sistemde radikal bir reform planlanmasa da, uzman çalışmalarının devam ettiği ifade ediliyor.
Muhtemel emeklilik yaş tablosu
Henüz netleşmiş bir yaş tablosu bulunmasa da, kulislerde konuşulan muhtemel senaryolar şu şekildedir:
-
9 Eylül 1999 sonrası girişliler: Kadın sigortalılarda 43 yaş ve 6250 prim günü, erkek sigortalılarda 45 yaş ve 6250 prim günü.
-
2002 sonrası girişliler: Bayan çalışanlarda 46 yaş, erkeklerde 48 yaş ve 6500-7000 arası prim günü.
-
2005 sonrası girişliler: Bayanlarda 49 yaş, erkeklerde 51 yaş ve 7000 üzeri prim günü.
Kimler kapsam içerisine girecek
Gündemin merkezinde, 1999 yılındaki büyük reformdan sonra iş hayatına adım atanlar yer alıyor. Özellikle EYT düzenlemesini az bir farkla kaçıran “2000 sonrası SGK’lılar“, mağduriyetin giderilmesi adına bu reformun yasalaşmasını bekliyor. Yasa yürürlüğe girdiği takdirde 4A, 4B ve 4C fark etmeksizin geniş bir kitlenin faydalanması öngörülüyor.
EMADDER kademeli emeklilik yaş prim şartı tablosu
2000’den sonraki süreçte kademeli emeklilik için öngörülen liste 8 Eylül 1999 sonrasında sigorta girişi olan milyonlarca sigortalı için “bir günle 17-20 yıl kaybetme” vaziyeti, EMADDER (Emeklilikte Adalet Derneği) liderliğinde kapsamlı bir mücadeleye dönüştü. Halihazırdaki düzende 2000-2008 arası girişliler hanımlarda 58, beylerde ise 60 yaş şartına tabi iken, yeni hazırlanan planlar bu işleyişi daha adil bir kademeye yaymayı amaçlıyor.
EMADDER Talepleri ve Önerilen Geçiş Tablosu
EMADDER’in masadaki en önemli teklifi, işe giriş tarihine baz alarak yıllık bazda özel bir yaş-gün sayısı artışını öngören eşitlikçi bir sistem.
99-00 arası başlayanlar: Kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaş ile başlayan bir kademe. 2008 Sonrası: Sistemin 7200 veya 9000 günlük primle 50-52 yaş aralığına indirilmesi.
Asıl Gaye: EYT kapsamı dışında kalanların karşılaştığı haksızlığı, yaş sınırlarını kademeli olarak düşürerek gidermek.
2026 yılı öngörüleri: Yasalaşma Süreci Sosyal güvenlik uzmanlarına göre, 2026 yılının ilk yarısında konuşulması umulan muhtemel bir seçim atmosferi, emeklilik reformunun Meclis’e gelmesini hızlandırabilir. Henüz resmi bir kanun metni ilan edilmese bile, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın teknik çalışma yürüttüğü kulis bilgileri şeklinde ifade ediliyor.
